07.08.2026
Pčelinji polen već dugo ima reputaciju jedne od najhranljivijih namirnica iz prirode. Bogat je proteinima, vitaminima, mineralima, aminokiselinama i antioksidansima, zbog čega se često koristi kao dodatak ishrani za jačanje organizma. Međutim, poslednjih godina naučnici istražuju i njegov potencijalni uticaj na regulaciju nivoa šećera u krvi.
Polenov prah sadrži veliki broj bioaktivnih jedinjenja, među kojima se posebno izdvajaju: flavonoidi, fenolna kiselina, karotenoidi, vitamini C i E, cink, magnezijum i selen.
Ove supstance imaju izraženo antioksidativno i protivupalno dejstvo. Budući da su hronična upala i oksidativni stres važni faktori u razvoju insulinske rezistencije i dijabetesa tipa 2, istraživači smatraju da bi upravo ove komponente mogle doprineti boljoj kontroli glikemije.
Kako pčelinji polen utiče na nivo glukoze?
Dosadašnja istraživanja ukazuju na nekoliko mogućih mehanizama.
1. Može usporiti razgradnju ugljenih hidrata
Fenolna jedinjenja iz pčelinjeg polena mogu inhibirati enzime alfa-amilazu i alfa-glukozidazu, koji učestvuju u razgradnji skroba i drugih ugljenih hidrata. To znači da se glukoza sporije oslobađa i apsorbuje, pa je porast šećera u krvi nakon obroka blaži.
2. Može doprineti boljoj funkciji pankreasa
Eksperimentalna istraživanja pokazala su da određeni polisaharidi iz pčelinjeg polena mogu zaštititi beta ćelije pankreasa, koje proizvode insulin, kao i podstaći njihovu funkciju.
3. Smanjuje oksidativni stres
Kod osoba sa dijabetesom često dolazi do povećanog stvaranja slobodnih radikala koji dodatno oštećuju krvne sudove i pankreas. Zahvaljujući velikoj količini antioksidanasa, pčelinji polen može pomoći u smanjenju oksidativnog stresa i upalnih procesa koji prate poremećaj metabolizma glukoze.
Šta pokazuje najnovije istraživanje?
Jedna od najnovijih studija, objavljena 2026. godine u časopisu Scientific African, ispitivala je dejstvo meda, propolisa i pčelinjeg polena kod eksperimentalnog dijabetesa.
Istraživači su utvrdili da je pčelinji polen smanjio nivo glukoze u krvi, ublažio sistemsku upalu, zaštitio tkivo pankreasa i poboljšao pojedine pokazatelje funkcije jetre i bubrega.
Laboratorijske analize pokazale su i da polifenoli iz pčelinjeg polena ostvaruju snažnu interakciju sa enzimima koji učestvuju u regulaciji glukoze, uključujući alfa-amilazu, alfa-glukozidazu i DPP-4, što predstavlja jedan od mogućih mehanizama njegovog delovanja.
Ko treba da bude oprezan?
Iako se smatra prirodnim proizvodom, pčelinji polen nije bez rizika. Poseban oprez potreban je kod osoba koje:
- imaju alergiju na polen ili pčelinje proizvode,
- boluju od astme,
- koriste antikoagulantne lekove,
- trudne su ili doje.
Kod osetljivih osoba može izazvati ozbiljne alergijske reakcije, uključujući otok, osip, pa čak i anafilaksiju.
Foto: piotr_malczyk / iStock / Getty Images Plus
